W najnowszym numerze „Przeglądu Statystycznego. Statistical Review”
Numer 2/2026 czasopisma „Przegląd Statystyczny. Statistical Review”, opublikowany 30 czerwca 2026 r., zawiera trzy artykuły naukowe.
W pierwszym artykule, zatytułowanym „Higher-order Markov chains for capital market decision-making”, Józef Stawicki i Aleksandra Świetlicka przedstawiają koncepcję łańcuchów Markowa wyższego rzędu i ich modele. Autorzy pokazują, że połączenie tych łańcuchów z podstawową formą analizy technicznej może być pomocne przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych, szczególnie w przypadku inwestorów indywidualnych. Nie mają oni bowiem dostępu do zaawansowanych metod i narzędzi ułatwiających analizę stóp zwrotu z rynku kapitałowego, która jest kluczowa w procesie podejmowania świadomych decyzji inwestycyjnych.
Celem artykułu „Yield curve forecasting using the Nelson-Siegel model. A comparison of ARIMA, VAR and Random Forest approaches – evidence from the USA” autorstwa Macieja M. Olszewskiego jest porównanie różnych podejść do prognozowania czynników wpływających na amerykańską krzywą dochodowości uzyskanych za pomocą modelu Nelsona-Siegela. Autor analizuje dzienne dane dotyczące rynkowych stóp swapowych w Stanach Zjednoczonych z lat 1990–2026. Na ich podstawie ocenia następujące modele: autoregresyjny zintegrowany model średniej ruchomej (Autoregressive Integrated Moving Average), model wektorowej autoregresji (Vector Autoregression) i las losowy (Random Forest). Z analizy wynika, że autoregresyjny zintegrowany model średniej ruchomej osiąga znacznie lepsze wyniki w prognozowaniu czynników przy pomocy modelu Nelsona-Siegela niż las losowy. Model wektorowej autoregresji również przewyższa las losowy, choć tylko w odniesieniu do czynników poziomu i krzywizny. Autor dochodzi do wniosku, że metody uczenia maszynowego nie zawsze okazują się najbardziej efektywnymi narzędziami służącymi do prognozowania amerykańskiej krzywej dochodowości.
W artykule „Risk mitigation in a volatile US equity market: A comparative analysis of hedging with index futures and investing in gold as a safe haven” Krzysztof Echaust i Agnieszka Lach porównują dwie alternatywne strategie ochrony portfela akcji przed ryzykiem rynkowym w Stanach Zjednoczonych: zabezpieczenie kontraktami terminowymi na indeks S&P 500 i inwestowanie w złoto jako tzw. bezpieczną przystań (ang. safe haven). Kryterium porównawczym jest minimalizacja ryzyka. Efektywność obu podejść została oceniona w czasie czterech wielkich krachów giełdowych: globalnego kryzysu finansowego, kryzysu zadłużenia w strefie euro, pandemii COVID-19 i wojny w Ukrainie. Ich skuteczność zweryfikowano dla różnych portfeli – od składających się z jednego aktywa po dobrze zdywersyfikowane. Wyniki różnią się w zależności od tego, który był to kryzys, wielkości portfela i horyzontu czasowego. Wydaje się jednak, że zabezpieczanie kontraktami terminowymi na indeks oferuje skuteczniejszą ochronę długoterminową, szczególnie w przypadku większych portfeli.
Numer jest dostępny na stronie: https://ps.stat.gov.pl/Issue/2026/2.